تفسیر و بیان کلمات قرآن

فهرست کتاب

سورۀ سبأ

سورۀ سبأ

۲- ﴿مَا يَلِجُ فِي ٱلۡأَرۡضِ﴾: آنچه در زمین فرومی‌رود، باران و غیره.

۲- ﴿مَا يَعۡرُجُ﴾: آنچه صعود می‌کند، فرشتگان و اعمال انسان.

۳- ﴿لَا يَعۡزُبُ عَنۡهُ﴾: از وی پوشیده و پنهان نمی‌ماند.

۳- ﴿مِثۡقَالُ ذَرَّةٖ﴾: به‌ اندازه کوچک‌ترین مورچه یا گرد و غبار.

۵- ﴿مُعَٰجِزِينَ﴾: به گمان باطلشان بر ما سبقت گیرند و از عذاب ما نجات یابند.

۵- ﴿مِّن رِّجۡزٍ﴾: بدترین و سخت‌ترین عذاب.

۷- ﴿مُزِّقۡتُمۡ﴾: پاره پاره شدید و خاک گشتید.

۸- ﴿بِهِۦ جِنَّةُۢ﴾: به جنون گرفتار شده سخنان بیهوده می‌گوید.

۹- ﴿نَخۡسِفۡ بِهِمُ ٱلۡأَرۡضَ﴾: آنها را مانند قارون به کام زمین فرومی‌بریم.

۹- ﴿كِسَفٗا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ﴾: پاره‌ای از آسمان مثل اصحاب ایکه.

۹- ﴿مُّنِيبٖ﴾: با توبه و طاعت به پرورگارش رجوع نماید.

۱۰- ﴿أَوِّبِي مَعَهُ﴾: با او در تسبیح هم صدا شوید.

۱۱- ﴿ٱعۡمَلۡ سَٰبِغَٰتٖ﴾: زره‌های کامل و فراخ بساز.

۱۱- ﴿وَقَدِّرۡ فِي ٱلسَّرۡدِ﴾: زره‌ها را مستحکم و حلقه‌ها را به اندازه و متناسب به هم بساز.

۱۲- ﴿غُدُوُّهَا شَهۡرٞ﴾: صبحگاه مسیر یکماه را طی می‌کرد.

۱۲- ﴿رَوَاحُهَا شَهۡرٞ﴾: شامگاه نیز مسیر یکماه را می‌پیمود.

۱۲- ﴿عَيۡنَ ٱلۡقِطۡرِ﴾: چشمه مس ذوب شده که مانند آب از زمین می‌جوشید.

۱۲- ﴿يَزِغۡ مِنۡهُمۡ﴾: از آنها سرپیچی می‌کرد.

۱۳- ﴿مِن مَّحَٰرِيبَ﴾: قصرها یا مسجدها.

۱۳- ﴿تَمَٰثِيلَ﴾: مجسمه‌ها از مس و چیزهای دیگر.

۱۳- ﴿جِفَانٖ كَٱلۡجَوَابِ﴾: کاسه‌های بزرگ مانند حوض‌های کلان.

۱۳- ﴿قُدُورٖ رَّاسِيَٰتٍ﴾: دیک‌های بزرگ ثابت در جای خود.

۱۴- ﴿دَآبَّةُ ٱلۡأَرۡضِ﴾: موریانه که چوب را می‌خورد.

۱۴- ﴿تَأۡكُلُ مِنسَأَتَه﴾: عصای او را می‌خورد.

۱۵- ﴿لِسَبَإٖ﴾: برای مردم سبا، قبیله‌ای است به یمن.

۱۵- ﴿ءَايَة﴾: نشانه‌ای بر قدرت ما یا پند و عبرت است.

۱۵- ﴿جَنَّتَانِ﴾: دو باغ یا دو سلسله از باغ‌ها.

۱۵- ﴿بَلۡدَةٞ طَيِّبَةٞ﴾: شهری است پاکیزه و فرحت‌آور.

۱۶- ﴿فَأَعۡرَضُواْ﴾: شکر و سپاس نکردند یا پیامبران خود را تکذیب کردند.

۱۶- ﴿سَيۡلَ ٱلۡعَرِمِ﴾: سیلی‌که از اثر تخریب سد یا از باران شدید جاری شد.

۱۶- ﴿أُكُلٍ خَمۡطٖ﴾: میوه‌های تلخ، ترش و زشت.

۱۶- ﴿أَثۡلٖ﴾: نوعی از درخت گز.

۱۸- ﴿ٱلۡقُرَى﴾: قریه‌های شام.

۱۸- ﴿قُرٗى ظَٰهِرَةٗ﴾: متصل و نزدیک به هم.

۱۸- ﴿قَدَّرۡنَا فِيهَا ٱلسَّيۡرَ﴾: ما در میان این آبادی‌ها مسافت‌های نزدیک به هم تعیین کردیم.

۱۹- ﴿فَجَعَلۡنَٰهُمۡ أَحَادِيثَ﴾: آنها را اخبار سرگرم کننده و شگفت آور قرار دادیم.

۱۹- ﴿مَزَّقۡنَٰهُمۡ﴾: آنها را در سرزمین‌های مختلف پراکنده ساختیم.

۲۰- ﴿صَدَّقَ عَلَيۡهِمۡ﴾: درباره آنها به اثبات رساند.

۲۱- ﴿سُلۡطَٰن﴾: سلطه و غلبه به وسوسه و فریب.

۲۲- ﴿مِثۡقَالَ ذَرَّةٖ﴾: به وزن یک ذرَّه از نفع و یا ضرر.

۲۲- ﴿ظَهِيرٖ﴾: یاور در آفرینش و تدبیر.

۲۳- ﴿فُزِّعَ عَن قُلُوبِهِمۡ﴾: از دل‌هایشان ترس و خوف دور شود.

۲۳- ﴿ٱلۡحَقَّ﴾: سخن حق را گفت، اجازه شفاعت.

۲۵- ﴿أَجۡرَمۡنَا﴾: خطاهای‌که ما انجام دادیم.

۲۶- ﴿يَفۡتَحُ بَيۡنَنَا﴾: بین ما داوری و حکم می‌کند.

۲۶- ﴿هُوَ ٱلۡفَتَّاحُ﴾: اوست قاضی و حاکم.

۲۷- ﴿كَلَّا﴾: هرگز چنین نیست، از ادعای مشارکت بتان به خدای یکتا خودداری کنید.

۲۸- ﴿كَآفَّةٗ لِّلنَّاسِ﴾: به همه مردم.

۳۱- ﴿مَوۡقُوفُونَ﴾: در محل حساب نگهداشته می‌‌شوند.

۳۱- ﴿يَرۡجِعُ﴾: رد می‌کند و نسبت خطا می‌دهد.

۳۳- ﴿مَكۡرُ ٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ﴾: حیله‌های شبانه روزی شما مانع هدایت ما شد.

۳۳- ﴿أَندَادٗا﴾: همتاهای از مخلوقات و عبادتش نماییم.

۳۳- ﴿أَسَرُّواْ ٱلنَّدَامَةَ﴾: ندامت را نهان داشتند یا اظهار کردند.

۳۳- ﴿ٱلۡأَغۡلَٰلَ﴾: زنجیرهای‌که دست‌ها را به گردن‌ می‌بندد.

۳۴- ﴿مُتۡرَفُوهَآ﴾: صاحبان ناز و نعمت و پیشوایان فاسد آنجا.

۳۶- ﴿يَقۡدِرُ﴾: روزی هر کسی را بخواهد به مقتضای حکمت تنگ می‌کند.

۳۷- ﴿زُلۡفَىٰٓ﴾: نزدیکی و تقرب.

۳۷- ﴿لَهُمۡ جَزَآءُ ٱلضِّعۡفِ﴾: ثواب ‌آنها دو چند است.

۳۷- ﴿فِي ٱلۡغُرُفَٰتِ﴾: در منزل‌های عالی بهشت.

۳۸- ﴿مُحۡضَرُونَ﴾: نگهبانان دوزخ آنها را حاضر می‌کنند.

۳۹- ﴿يَقۡدِرُ لَهُ﴾: هرکه را بخواهد کم روزی می‌کند.

۴۱- ﴿أَنتَ وَلِيُّنَا﴾: تو یگانه یاور ماستی.

۴۳- ﴿إِفۡكٞ مُّفۡتَرٗى﴾: دروغ ساختگی.

۴۵- ﴿مِعۡشَارَ مَآ ءَاتَيۡنَٰهُمۡ﴾: یک دهم نعمت‌های‌که به آنها دادیم.

۴۵- ﴿كَانَ نَكِيرِ﴾: انکار من بر آنها با ویرانی و نابودیشان بود.

۴۶- ﴿مِّن جِنَّةٍ﴾: جنون.

۴۸- ﴿يَقۡذِفُ بِٱلۡحَقِّ﴾: حق را به باطل می‌افکند و نابودش می‌کند.

۵۱- ﴿فَزِعُواْ﴾: هنگام مرگ یا رستاخیز بترسند.

۵۱- ﴿فَلَا فَوۡتَ﴾: جای فرار و نجات از عذاب نیست.

۵۱- ﴿مَّكَانٖ قَرِيبٖ﴾: جای حساب.

۵۲- ﴿ٱلتَّنَاوُشُ﴾: بدست آوردن ایمان و توبه.

۵۲- ﴿مَّكَانِۢ بَعِيدٖ﴾: آخرت.

۵۳- ﴿يَقۡذِفُونَ بِٱلۡغَيۡبِ﴾: به گمان می‌گویند.

۵۴- ﴿بِأَشۡيَاعِهِم﴾: با همتایان کافر آنها.

۵۴- ﴿مُّرِيبِۢ﴾: شک و اضطراب‌آور.