تفسیر و بیان کلمات قرآن

فهرست کتاب

سورۀ زمر

سورۀ زمر

۲- ﴿مُخۡلِصٗا لَّهُ ٱلدِّينَ﴾: طاعت و عبادت را خالص برای او.

۳- ﴿زُلۡفَىٰٓ﴾: نزدیک گردانیدن.

۴- ﴿سُبۡحَٰنَهُ﴾: خدا از اختیار فرزند پاک و منزه است.

۵- ﴿يُكَوِّرُ ٱلَّيۡلَ عَلَى ٱلنَّهَارِ﴾: شب را بر روز می‌پیچد مانند لباس بر انسان پس روز نهان و تاریکی ظاهر می‌گردد.

۶- ﴿أَنزَلَ لَكُم﴾: برای شما آفرید.

۶- ﴿مِّنَ ٱلۡأَنۡعَٰمِ﴾: شتر، گاو، گوسفند و بز.

۶- ﴿ظُلُمَٰتٖ ثَلَٰثٖ﴾: سه تاریکی، تاریکی بطن، رحم و مشیمه.

۶- ﴿فَأَنَّىٰ تُصۡرَفُونَ﴾: پس چگونه از عبادت او روگردان می‌شوید؟

۷- ﴿لَا تَزِرُ وَازِرَةٞ...﴾: هیچ گناه‌کاری بر دوش نمی‌کشد...

۸- ﴿مُنِيبًا إِلَيۡهِ﴾: به فریاد و زاری به خدا رجوع می‌کند.

۸- ﴿خَوَّلَهُۥ نِعۡمَةٗ﴾: از فضل و احسان به او نعمت بزرگ بدهد.

۸- ﴿أَندَادٗا﴾: همتایانی و آنها را عبادت می‌کند.

۹- ﴿هُوَ قَٰنِتٌ﴾: وی عابد و مطیع فرمان خداست.

۹- ﴿ءَانَآءَ ٱلَّيۡلِ﴾: ساعت‌های از شب.

۱۰- ﴿بِغَيۡرِ حِسَابٖ﴾: بی‌نهایت یا فراوان.

۱۶- ﴿ظُلَلٞ مِّنَ ٱلنَّارِ﴾: طبقه‌های متراکم دوزخ.

۱۷- ﴿ٱجۡتَنَبُواْ ٱلطَّٰغُوتَ﴾: از بتها و معبودهای باطل اجتناب کردند.

۱۷- ﴿أَنَابُوٓاْ إِلَى ٱللَّهِ﴾: به عبادت خدا رجو ع کردند.

۱۹- ﴿حَقَّ عَلَيۡهِ﴾: بر او واجب و ثابت شد.

۲۰- ﴿لَهُمۡ غُرَفٞ﴾: در جنت برای آنها قصرهای عالی است.

۲۱- ﴿فَسَلَكَهُۥ يَنَٰبِيعَ﴾: پس آن را در چشمه‌ها و مجراها وارد نمود.

۲۱- ﴿يَهِيج﴾: خشک می‌شود.

۲۱- ﴿يَجۡعَلُهُۥ حُطَٰمًا﴾: آن را شکسته و ریزه ریزه می‌کند.

۲۲- ﴿فَوَيۡلٞ﴾: هلاکت یا حسرت یا عذاب شدید.

۲۳- ﴿أَحۡسَنَ ٱلۡحَدِيثِ﴾: رساترین و راست‌ترین سخن را، قرآن.

۲۳- ﴿كِتَٰبٗا مُّتَشَٰبِهٗا﴾: کتابی‌که بعضی از آن مشابه برخی دیگر است در اعجاز، هدایت و خصوصیات دیگر.

۲۳- ﴿مَّثَانِيَ﴾: در آن احکام، موعظه‌ها، قصه‌ها و غیره به تکرار بیان شده است.

۲۳- ﴿تَقۡشَعِرُّ مِنۡهُ﴾: از وعیدهای قرآن می‌لرزد و مضطرب می‌شود.

۲۳- ﴿تَلِينُ جُلُودُهُمۡ﴾: پوست‌های آنها آرامش می‌یابد.

۲۶- ﴿ٱلۡخِزۡيَ﴾: ذلت و خواری را.

۲۸- ﴿عِوَجٖ﴾: اختلافی و اختلالی.

۲۹- ﴿شُرَكَآءُ مُتَشَٰكِسُونَ﴾: شریکان بدخو‌که همواره با هم در نزاع هستند.

۲۹- ﴿سَلَمٗا لِّرَجُلٍ﴾: تنها از یک نفر باشد.

۳۲- ﴿مَثۡوٗى لِّلۡكَٰفِرِينَ﴾: جایگاهی برای کافران.

۳۸- ﴿أَفَرَءَيۡتُم﴾: به من خبر دهید.

۳۸- ﴿حَسۡبِيَ ٱللَّهُ﴾: در همه امور خدا مرا بس است.

۳۹- ﴿مَكَانَتِكُمۡ﴾: توانایی خود.

۴۰- ﴿يُخۡزِيهِ﴾: ذلیلش گرداند.

۴۰- ﴿يَحِلُّ عَلَيۡهِ﴾: بر او واجب شود.

۴۲- ﴿يَتَوَفَّى ٱلۡأَنفُسَ﴾: جان را قبض می‌کند.

۴۴- ﴿لِّلَّهِ ٱلشَّفَٰعَةُ جَمِيعٗا﴾: هیچ کس در حضور خدا شفاعت نمی‌کند مگر به اجازه او.

۴۵- ﴿ٱشۡمَأَزَّتۡ﴾: از یکتا پرستی متنفر و دلیگر شود.

۴۶- ﴿فَاطِر...﴾: ای آفریدگار...

۴۷- ﴿يَحۡتَسِبُونَ﴾: گمان می‌کردند و انتظارش را داشتند.

۴۸- ﴿حَاقَ بِهِم﴾: آنها را احاطه کند یا بر آنها فرود آید.

۴۹- ﴿خَوَّلۡنَٰهُ نِعۡمَةٗ﴾: از فضل و احسان به او نعمتی بدهیم.

۴۹- ﴿هِيَ فِتۡنَةٞ﴾: آن نعمت آزمایشی است.

۵۱- ﴿بِمُعۡجِزِين﴾: از عذاب الهی نمی‌توانند فرار نمایند.

۵۲- ﴿يَقۡدِرُ﴾: روزی هرکه را بخواهد به روی حکمتی کم می‌کند.

۵۳- ﴿أَسۡرَفُواْ﴾: در ارتکاب معاصی از حد تجاوز کردند.

۵۳- ﴿لَا تَقۡنَطُواْ﴾: نومید نشوید.

۵۳- ﴿ٱلذُّنُوبَ جَمِيعًا﴾: همه گناهان را به جز از شرک.

۵۴- ﴿أَنِيبُوٓاْ إِلَىٰ رَبِّكُمۡ﴾: با توبه و طاعت به خدای خود رجوع کنید.

۵۴- ﴿أَسۡلِمُواْ لَهُ﴾: او تعالی را به اخلاص عبادت کنید.

۵۵- ﴿بَغۡتَةٗ﴾: ناگهان.

۵۶- ﴿يَٰحَسۡرَتَىٰ﴾: وای اندوه بی‌کران، وای ندامت و پشیمانی.

۵۶- ﴿فَرَّطتُ﴾: کوتاهی کردم.

۵۶- ﴿فِي جَنۢبِ ٱللَّهِ﴾: در طاعت، اجرای دستور و حق او تعالی.

۵۶- ﴿ٱلسَّٰخِرِينَ﴾: اسلام، آقران و مسلمانان را به استهزا می‌گرفتند.

۵۸- ﴿كَرَّةٗ﴾: بازگشت به دنیا.

۶۰- ﴿مَثۡوٗى لِّلۡمُتَكَبِّرِينَ﴾: جای متکبران.

۶۱- ﴿بِمَفَازَتِهِمۡ﴾: به سبب دست یافتن ایشان به مطلوب.

۶۳- ﴿لَّهُۥ مَقَالِيدُ...﴾: کلیدها یا خزانه‌های... از آن اوست.

۶۵- ﴿لَيَحۡبَطَنَّ عَمَلُكَ﴾: عملت باطل می‌گردد.

۶۷- ﴿مَا قَدَرُواْ ٱللَّهَ...﴾: خدا را نشناختند یا به عظمت او پی‌نبردند...

۶۷- ﴿قَبۡضَتُه﴾: در توان و تصرف اوست.

۶۷- ﴿مَطۡوِيَّٰتُۢ بِيَمِينِهِ﴾: به قدرت خدا در هم پیچیده می‌شوند، مانند پیچاندن نوسینده نامه را.

۶۸- ﴿ٱلصُّورِ﴾: شاخی‌که اسرافیل در آن می‌دمد، در نفخۀ اول.

۶۸- ﴿فَصَعِقَ﴾: بمیرد.

۶۹- ﴿وُضِعَ ٱلۡكِتَٰبُ﴾: نامه اعمال انسان داده شود.

۷۱- ﴿زُمَرًا﴾: گروه‌های پراکنده و پی‌درپی.

۷۱- ﴿حَقَّتۡ﴾: واجب و ثابت شد.

۷۳- ﴿طِبۡتُمۡ﴾: از لوث گناه پاک شدید.

۷۴- ﴿صَدَقَنَا وَعۡدَهُ﴾: نعمتهای‌که به ما وعده داده بود وفا کرد.

۷۴- ﴿نَتَبَوَّأُ﴾: جای می‌گیریم.

۷۵- ﴿حَآفِّينَ﴾: احاطه کرده‌اند.