زمان جنگ
جنگ مسلمانان با روم، در ماه رجب سال نهم هجری روی داد. پیامبر جدر گرمای سخت، هنگام فرارسیدن میوهها و سایههای خوش در تابستان به جنگ روم رفت، و با سفری دور و بیابانی بیآب و دشمن بسیار رو به رو شد. برای مسلمانان سفر را روشن نمود، تا خود را برای جهاد آماده کنند. پس مسلمانان را به آنچه که میخواست: باخبر کرد، و این واقعه در زمانی روی داد که: مردم سخت زیر فشار کمبود مواد خوراکی و خشکسالی قرار گرفته بودند.
اما منافقان برای شرکت در این جنگ خودداری میکردند، زیرا برایشان گران بود: که با پیامبر جخارج شوند، و با دشمنی که مورد علاقه و شفقت آنان (منافقان) بود، بجنگند؛ و از طرفی از گرمای زیاد سخت و جنگ و درگیری فرار میکردند، و از اسلام نیز شک داشتند. بنابراین، خداوند، میفرماید: «آنان که خوشحالند که از حکم جهاد در رکاب رسول خدا تخلف ورزیدهاند و جهاد نمودن به مال و جانشان در راه خدا بر آنان سخت ناگوار و ناپسند بود و مؤمنان را هم از جهاد منع کرده به آنان میگفتند: شما در این هوای سوزان از وطن خود بیرون نروید، به آنان بگو: آتش دوزخ بسیار سوزانتر از این هوای گرم است، اگر میفهمیدند» [۱۱۲].
[۱۱۲] ﴿فَرِحَ ٱلۡمُخَلَّفُونَ بِمَقۡعَدِهِمۡ خِلَٰفَ رَسُولِ ٱللَّهِ وَكَرِهُوٓاْ أَن يُجَٰهِدُواْ بِأَمۡوَٰلِهِمۡ وَأَنفُسِهِمۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَقَالُواْ لَا تَنفِرُواْ فِي ٱلۡحَرِّۗ قُلۡ نَارُ جَهَنَّمَ أَشَدُّ حَرّٗاۚ لَّوۡ كَانُواْ يَفۡقَهُونَ٨١﴾[التوبة: ۸۱].